Vernieuw je wagenpark

Zo pak je het aan

Je mag verwachten dat het wagenpark vernieuwen gunstige effecten heeft op luchtverontreiniging afkomstig van het verkeer. Hoe groot dat effect precies is, hangt af van de plaatselijke vervangingsgraad. Bovendien moet je procedures voorzien om te voorkomen dat gebruikers hun oude auto’s doorverkopen of nog verder gebruiken. Bestaande programma's lijken eerder succesvol, al hebben ze precies door dat succes al snel te kampen met een gebrek aan fondsen.

Modelstudies tonen aan dat financiële stimulansen de concentratie van bepaalde verontreinigende stoffen in de lucht helpen dalen dankzij de verminderde uitstoot.

Mogelijke aanmoedigingen om het wagenpark te vernieuwen zijn:

• slooppremies
• differentiële belastingtarieven bij aankoop, afhankelijk van hoeveel verontreiniging de auto veroorzaakt
• nationale belastingvrijstellingen
• kortingen op de inkomstenbelasting
• niet-fiscale stimulansen voor minder verontreinigende voertuigen.

Wanneer je uitstootnormen oplegt en voertuigproducenten laat investeren in schonere technologieën, kan je de verontreiniging door verkeer aanzienlijk verlagen. Het is wel wachten op de effecten van die maatregelen, omdat het wagenpark in Europa gemiddeld maar om de tien jaar vernieuwt. Dit proces kan je versnellen met financiële premies. Modelstudies tonen voorzichtig aan dat de concentratie van bepaalde verontreinigende stoffen in de lucht in beperkte mate daalt als méér voertuigen op schone brandstof rijden, precies dankzij een lagere uitstoot.

• Fijn stof (PM): Uit Duitse en Franse programma's voor de vernieuwing van het wagenpark blijkt dat de emissie van fijn stof respectievelijk met ongeveer 2,4% en 0,9% daalde. De lagere impact in Frankrijk ligt deels aan het groeiende aandeel dieselvoertuigen (de voornaamste bron van fijn stof) in het vernieuwde wagenpark. Uit Italiaanse programma’s blijkt dat regionale dalingen opliepen tot maximaal 16%.
• Stikstofdioxide (NO₂): Met het huidige wagenpark bedraagt de reductie van de NO_x-emissie naar schatting ongeveer 3% in Duitsland en 1% in Frankrijk. In Italië stelt men een regionale reductie vast tot 4%.

Het wagenpark vernieuwen biedt nog andere voordelen:

• Wanneer de consument hogere uitgaven doet, geeft dit de economie een stimulans
• Betere verkeersveiligheid dankzij nieuwere technologieën
• Meer brandstofbesparing en betere prestaties
• Lagere onderhoudskosten
• Minder uitstoot van broeikasgassen
• Een kans om het publiek meer bewust te maken van het belang van luchtkwaliteit

Meer weten

Nationaal financieel stimulatieprogramma met slooppremie

Duitsland, Frankrijk, Groot-Brittannië - 2009

Verschillende Europese landen voerden programma's in om het wagenpark versneld te vernieuwen. De Duitse slooppremie voor auto's ouder dan 9 jaar leidde tot de vernieuwing van 1,8 miljoen auto's. Het Franse programma voor auto's ouder dan 10 jaar reikte een geldpremie uit, ongeacht de CO₂-uitstoot van de nieuwe auto. In Groot-Brittannië financierden de regering en de autosector een programma voor auto's ouder dan 10 jaar. Ongeveer 300.000 klanten kregen een geldpremie. In de drie programma's werd vastgesteld dat de kopers vooral kozen voor goedkopere en kleinere auto's.

Regionale stimulatie met slooppremie

Italië - 2009

In 5 Italiaanse regio’s liep een modelstudie om in te schatten hoe de uitstoot zou dalen als de overheid financiële premies voor nieuwe auto’s toekent. De onderzoekers stelden een afname vast van ongeveer 4% voor NO_x en 16 % voor PM10. De daling van SO₂-uitstoot bleek minimaal. (D’Elia et al., 2009)

Modellering gebruik van voertuigen met schone brandstof

Leeds, VK - 2005

Onderzoekers stelden modellen op voor de stad Leeds. Als men 11% van het conventionele wagenpark zou vervangen door voertuigen op schone brandstof, zou de uitstoot van alle verontreinigende stoffen dalen, behalve de uitstoot van NO₂. [Mitchell (2005) & Mitchell, et al. (2005)]

Modellering financiële premies

Europa - 1999

Een model voor personenvervoer onderzocht het effect van brandstofbelasting in combinatie met differentiële belastingtarieven bij aankoop van de wagen. De onderzoekers toonden aan dat de combinatie van deze maatregelen een kostenefficiënte oplossing blijkt om de uitstoot van CO₂ en andere luchtverontreinigende stoffen terug te dringen (Jansen, et al. 1999).

Meer informatie

• Een interessante vergelijkende studie over vernieuwingen van het wagenpark in Europa en de VS: Car Fleet Renewal Schemes: Environmental and Safety Impacts, International Transport Forum, OECD.

• Subsidieregeling Elektrische Personenauto’s Particulieren (SEPP) (RIVM, Nederland)